داعش به مرزهای ترکیه رسید

دولت اردوغان حزب مخالف را متهم به همسویی به داعش کرد

درحالی که مقامات ترکیه در اخبار رسمی کشور از رسیدن داعش به مرزهای ترکیه خبر می‌دهند بخش عمده‌ای از مردم این کشور معتقدند اردوغان و دولتش از متحدان این سازمان تروریستی هستند.

سعید مظفری-کارشناس امور ترکیه: ساعاتی پیش تلویزیون رسمی ترکیه (TRT) به‌صورت تلویحی از رسیدن داعش به مرزهای این کشور خبرداد. این شبکه تلویزیونی دولتی ضمن اعلام خبر اعزام نیروهای نظامی به مرزهای مشترک این کشور با سوریه و عراق، وضعیت ترکیه را حساس توصیف کرد. گفتنی‌ست از دیروز ارتش زرهی این کشور در مرزهای جنوبی موضع گرفته‌اند

باوجودی که گفته می‌شد طی ماه‌های اخیر توافقی میان داعش و سازمان امنیت ترکیه(ام.آی.تی) حاصل شده بود که به موجب آن با تامین امنیت مرزهای ترکیه و سوریه به ویژه در مناطق کردنشین، ترکیه تیز نسبت به فعالیت‌های این جریان چشم‌پوشی کند، مقامات ترکیه اعلام کردند که داعش علاوه بر محاصره مقبره سلطان سلیمان با فرستادن تعدادی از نیروهای خود به این کشور و انجام عملیات‌های بمب‌گذاری در مناطق جنوبی ترکیه در تدارک حمله به این کشور است.

احمد داوداوغلو؛ نیز باوجود همه اتهامات وارده به حزب مطبوعش درمورد همکاری دولت با داعش عصر امروز در یک نشست خبری که در پارلمان ترکیه جریان داشت به حزب مخالف دولت (CHP) هشدار داد که درصورت رای نیاوردن قانون جدید دولت درمورد حضور نیروهای نظامی در خاک کشورهای اشغال شده‌ی سوریه و عراق، این حزب به بحران‌سازی در منطقه و بخصوص خاک ترکیه متهم خواهد شد.

کمال قلیچداراوغلو دبیرکل حزب جمهوری‌خواه خلق(CHP) دیروز بسته پیشنهادی دولت را کاملا ساده‌انگارانه توصیف کرد و گفت: درصورت حضور نیروهای ترکیه به سوریه، این کشور عملا با دو گروه نظامی(داعش و دولت بشار) وارد جنگ می‌شود و طبعا خسارات فراوانی متوجه ترکیه خواهد شد. به گفته وی دولت زمانی می‌تواند ادعای مقابله با داعش را داشته باشد که ابتدا از ورود نیروهای این گروه تروریستی به ترکیه جلوگیری کرده نیروهای داعش را که به‌صورت علنی در جامعه رفت و آمد می‌کنند را بازداشت کند.

وی افزود: حزب جمهوری‌خواه خلق به این بسته پیشنهادی رای نخواهد داد.

رجب طیب اردوغان نیز ساعاتی پیش در یک گفتگوی خبری رویکرد دولتش را درمورد داعش مشخص عنوان کرد و گفت که درصورت حمله داعش به مقبره سلطان سلیمان عثمانی سیاست ما مشخص است و نخواهیم گذاشت به این مقبره که مورد احترام دولت و مردم است آسیبی وارد شود.

او نیز چون داود اوغلو حزب جمهوری‌خواه خلق را به همسویی با داعش متهم کرد و گفت درصورت رای مخالف این حزب به بسته پیشنهادی دولت این حزب مسوول اتفاقات بعدی است.

این درحالی‌ست که طبق تحقیقات هفته گذشته سازمان متروپل در ترکیه ۵۳ درصد از مردم این کشور معتقدند که دولت اردوغان به داعش کمک می‌کند و همچنین نیمی از شرکت کنندگان در این تحقیق امکان هرگونه فعالیت تخریبی این گروه را در خاک ترکیه محتمل دانسته بودند.

 

تصویری هم که رسانه‌های غربی و البته رسانه‌های ترک در مورد ارتباط دولت ترکیه با داعش ترسیم می‌کنند نشانگر ارتباط‌های عمیق مابین دولت اردوغان و داعش است. همچنین یکی از خبر‌هایی که به کرات در رسانه‌های غربی به گوش می‌خورد درصد بالای کمک‌های انسانی و عضویت به داعش از خاک ترکیه است.

در پی این خبر‌ها دکتر اوزر سنجار مسوول مرکز تحقیقات استراتژیک و اجتماعی متروپل تحقیقی در باب اندازی گیری بینش و طرز فکر اجتماعی در مورد داعش انجام داد که به نتایج قابل توجه و مهمی دست یافته است.

او به «خودنویس» می‌گوید: یکی از مهم‌ترین نتایج تحقیق به عمل آمده این موضوع را مشهود می‌سازد که نیمی از شرکت کنندگان معتقد‌اند که داعش از طرف ترکیه کمک‌های انسانی می‌گیرد و حمایت می‌شود. همچنین ۵۳ درصد از شرکت کنندگان بر این باورند که گروه‌هایی چون داعش، القاعده و النصر توانایی انجام عملیات‌های تروریستی درخاک ترکیه را دارند.

به گفته وی این تحقیق در ۲۸ شهر و در بازهٔ زمانی ۱۶ الی ۱۸ سپتامبر ۲۰۱۴ دریک جامعه آماری ۱۸۶۷ نفری با هدف دستیابی به نظر مردم در مورد داعش و دیگاه آن‌ها نسبت به رفتار دولت ترکیه با این گروه انجام شده است.

پرسش اول: آیا داعش گروه‌ای تروریستی است؟

بر اساس تحقیقات سازمان متروپل۸۰ درصد از شرکت کنندگان در این تحقیق داعش را به عنوان یک گروه تروریستی قلمداد می‌کنند و ۹ درصد از آن‌ها مخالف این نظر هستند. این در حالی است که تحقیقات ماه جولای این موسسه نشانگر این است که فقط ۷۱ درصد از شرکت‌کنندگان این گروه را تروریستی می‌دانستند.

پرسش دوم: آیا داعش تهدیدی برای ترکیه محسوب می‌شود؟

طبق نظر سنجی‌های موجود ۵۹ درصد از مردم داعش را به عنوان تهدیدی برای ترکیه می‌دانند و تفکیک حزبی این درصد‌ها به شرح ذیل است:

حزب جمهوری خلق: ۷۴ درصد.

حزب حرکت ملی: ۶۱ درصد

حزب عدالت و توسعه: ۵۰ درصد.

پرسش چهارم: عضویت از ترکیه به داعش؟

ادعاهای زیادی در باب بالا بودن درصد عضوگیری داعش از ترکیه وجود دارد. یکی از نتایج مهمی که این تحقیق بدان دست یافته میزان علاقه و جذابیت داعش برای مردم ترکیه بود. به‌طوری‌که ۹۴ درصد اظهار بی‌علاقگی به این گروه کردند.

نظر مردم در مورد فعالیت گروه‌های وابسته به داعش در ترکیه به قوت خود باقی است. ۵۳ درصد از شرکت کنندگان معتقد بر فعالیت‌های گسترده داعش در ترکیه (و گروه‌هایی که در عراق و سوریه  به آن‌ها اضافه می‌شوند) هستند. در حالی که ۲۶ درصد نظری مخالف داشته و ۲۱ درصد نظری بیان نکرده‌اند.

پرسش پنجم: چقدر احتمال عملیات‌های تروریستی این گروه‌ها در ترکیه ممکن است؟

جواب‌هایی که شرکت کنندگان به این سوال داده‌اند با یافته‌های قبلی تفاوت زیادی ندارد؛ ۵۳ درصد از این جامعه آماری احتمال فعالیت‌های تروریستی القاعده، النصر و داعش را در ترکیه بسیار محتمل دانسته‌اند و ۲۷ درصد نظری مخالف دارند. درصد موافق نسبت به ماه جولای که ۴۹ درصد بوده است افزایش ۴ درصدی دارد.

بنابر آمار‌های سازمان متروپل ۷۹ در صد از شرکت‌کنندگان در این نظرسنجی بر این باور‌اند که دولت ترکیه باید اقداماتی در زمینهٔ متوقف کردن فعالیت‌های این گروه در خاک این کشور صورت دهد و همچنین ۵۲ درصد دیگر خواستار عضویت ترکیه درائتلافی هستند که اقدامات نظامی علیه داعش را شروع کرده است که تفکیک حزبی این سوال نیز به این صورت است:

حزب عدالت و توسعه: ۴۷ درصد

حزب جمهوری خلق: ۵۷ درصد

حزب حرکت ملی: ۵۰ درصد

حزب دموکرات و دوستی: ۸۲ درصد

اردوغان و اتهامی غیرقابل انکار

مدتی است که شدت انتقاد‌ها و اتهام‌ها علیه دولت ترکیه در خصوص حمایت و کمک‌هایش به داعش در داخل و خارج از مرز‌های این کشور افزایش پیدا کرده است.

پس از به اسارت در آمدن دیپلمات‌های ترکیه در موصل توسط داعش خواه ناخواه این کشور برای آزاد کردن دیپلمات‌هایش به نوعی ناگزیر از ایجاد رابطه برای مذاکره با دولت اسلامی شد که سرویس اطلاعاتی این کشور (میت) عهده‌دار این مسوولیت بود. پس از آزادی اعضای کنسولگری ترکیه رجب طیب اردوغان طی نشست خبری از سری بودن این عملیات خبر داد و به همین دلیل چگونگی آزادی دیپلمات‌ها را فاش نکرد. اردوغان در ادامه اظهاراتش گفت: «ما برای آزاد کردن دیپلمات‌های‌مان از هیچ کاری دریغ نمی‌کنیم و این را بدانید ممکن است برای آزادی اسیران‌مان مبادله نیز کرده باشیم.»

بیشترین اتهامی که از ظهور داعش تاکنون به دولت ترکیه وارد می‌شود اجازهٔ خرید و فروش نفت در خاک این کشور در نزدیکی مرزهای سوریه است. این ادعا را برای اولین بار نمایندهٔ شهر مرزی هاتای «محمت علی هاتیپ اوغلو» که عضو حزب جمهوری‌خواه خلق است مطرح کرد و مدعی شد که داعش از طریق فروش نفت به ترکیه مبلغی بالغ بر ۸۰۰ میلیون دلار درآمد دارد و دولت بر این موضوع واقف است ولی عکس‌العملی نشان نمی‌دهد. بعدها جان کری نیز این موضوع را تایید کرد.

این اتهامات رفته رفته ابعاد گسترده‌ای نیز به خود گرفت تا جایی که بسیاری از کشورها از جمله فرانسه و آمریکا به صورت رسمی ترکیه را متهم به ارتباط و کمک به داعش کردند.

در این میان ایران نیز ترکیه را از این اتهامات بی‌نصیب نگذاشت و خطوط هوایی ترکیه را متهم به جابه‌جایی نیروهای داعش کرد.

۴.۵